{"id":4451,"date":"2026-04-07T14:58:58","date_gmt":"2026-04-07T12:58:58","guid":{"rendered":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/?p=4451"},"modified":"2026-04-07T15:05:26","modified_gmt":"2026-04-07T13:05:26","slug":"kinematografia-trojmiasta-w-latach-60-epoka-rozkwitu-przemyslu-filmowego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/eternal-4451-kinematografia-trojmiasta-w-latach-60-epoka-rozkwitu-przemyslu-filmowego","title":{"rendered":"Kinematografia Tr\u00f3jmiasta w latach 60.: epoka rozkwitu przemys\u0142u filmowego"},"content":{"rendered":"\n

Po uporaniu si\u0119 ze zniszczeniami pozostawionymi przez II wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105, nadszed\u0142 czas na odbudow\u0119 wa\u017cnego dla mieszka\u0144c\u00f3w Tr\u00f3jmiasta aspektu kulturalnego \u2013 kinematografii<\/strong>. Lata 60. to prawdziwy rozkwit produkcji filmowej na polskim Wybrze\u017cu. Gda\u0144sk, Gdynia i Sopot coraz cz\u0119\u015bciej stawa\u0142y si\u0119 ulubionymi plenerami polskich re\u017cyser\u00f3w<\/strong>. Cho\u0107 wcze\u015bniej mieszka\u0144cy Tr\u00f3jmiasta wybierali g\u0142\u00f3wnie kino radzieckie i rodzime, na pocz\u0105tku lat 60. tysi\u0105ce widz\u00f3w zacz\u0119\u0142y przyci\u0105ga\u0107 tak\u017ce produkcje z Hollywood. W tamtym czasie sam Gda\u0144sk m\u00f3g\u0142 pochwali\u0107 si\u0119 ponad dwudziestoma kinami, jak podaje portal gdansk-trend.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Tr\u00f3jmiasto jako plan filmowy<\/h2>\n\n\n\n

W latach 60. Tr\u00f3jmiasto t\u0119tni\u0142o \u017cyciem jako wielki plan zdj\u0119ciowy<\/strong>. W 1963 roku do Gda\u0144ska zawita\u0142a ekipa kultowej komedii romantycznej \u201e\u017bona dla Australijczyka\u201d. Re\u017cyser Stanis\u0142aw Bareja postanowi\u0142 uwieczni\u0107 na ta\u015bmie najbardziej znane zak\u0105tki miasta. Kamery kr\u0119ci\u0142y si\u0119 mi\u0119dzy innymi przy Z\u0142otej Bramie, Katowni oraz s\u0142ynnej Fontannie Neptuna<\/a>. Cz\u0119\u015b\u0107 uj\u0119\u0107 zrealizowano r\u00f3wnie\u017c w s\u0105siedniej Gdyni.<\/p>\n\n\n\n

Na kolejnych filmowc\u00f3w mieszka\u0144cy Tr\u00f3jmiasta nie musieli d\u0142ugo czeka\u0107. W ci\u0105gu nast\u0119pnej dekady w Gda\u0144sku, Gdyni i Sopocie pracowa\u0142o ponad dwadzie\u015bcia ekip filmowych i telewizyjnych<\/strong>. Zaledwie rok po premierze \u201e\u017bony dla Australijczyka\u201d nad Mot\u0142aw\u0119 przyjechali tw\u00f3rcy dramatu psychologicznego \u201eBanda\u201d. Obraz ten porusza\u0142 trudne problemy m\u0142odzie\u017cy z dysfunkcyjnych rodzin. W rol\u0119 g\u0142\u00f3wn\u0105 wcieli\u0142 si\u0119 Maciej Dami\u0119cki. Zagra\u0142 Jurka \u2013 ch\u0142opaka, kt\u00f3ry opuszcza poprawczak i podejmuje prac\u0119 w Stoczni Gda\u0144skiej<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

To w\u0142a\u015bnie w Tr\u00f3jmie\u015bcie sw\u00f3j filmowy debiut zaliczy\u0142 wybitny polski aktor Edward Linde-Lubaszenko<\/strong>. W obrazie Kazimierza Kutza \u201eKtokolwiek wie…\u201d z 1966 roku zagra\u0142 dziennikarza poszukuj\u0105cego zaginionej dziewczyny. W niekt\u00f3rych scenach spostrzegawczy gda\u0144szczanie z \u0142atwo\u015bci\u0105 rozpoznaj\u0105 o\u015brodek telewizyjny przy ulicy Mickiewicza.<\/p>\n\n\n\n

W 1968 roku ulice Gda\u0144ska i Gdyni zn\u00f3w sta\u0142y si\u0119 sceneri\u0105 filmow\u0105, tym razem dla produkcji \u201eOstatni po Bogu\u201d. To trzymaj\u0105cy w napi\u0119ciu dramat psychologiczny opowiadaj\u0105cy o kapitanie okr\u0119tu podwodnego, kt\u00f3ry musi po\u017cegna\u0107 si\u0119 ze s\u0142u\u017cb\u0105. Co ciekawe, na ekranie b\u0142yszczeli g\u0142\u00f3wnie aktorzy gda\u0144skiego Teatru Wybrze\u017ce<\/strong>, tacy jak Stanis\u0142aw Michalski, Jerzy D\u0105bkowski czy Tadeusz Gwiazdowski.<\/p>\n\n\n\n

Do Tr\u00f3jmiasta, a w szczeg\u00f3lno\u015bci do Sopotu i Gda\u0144ska, ch\u0119tnie wraca\u0142 ceniony re\u017cyser Stanis\u0142aw R\u00f3\u017cewicz<\/strong>. W kurorcie kr\u0119ci\u0142 sw\u00f3j dramat psychologiczny \u201eEcho\u201d, z kolei wybrane sceny do jego g\u0142o\u015bnego historycznego obrazu \u201eWesterplatte\u201d powstawa\u0142y bezpo\u015brednio w Gda\u0144sku.<\/p>\n\n\n\n

Jak wygl\u0105da\u0142y tr\u00f3jmiejskie kina?<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Przez pewien czas rol\u0119 letniego kina w Gda\u0144sku pe\u0142ni\u0142 stadion Lechii<\/strong>. Seanse pod chmurk\u0105 cieszy\u0142y si\u0119 popularno\u015bci\u0105, jednak w 1962 roku zrezygnowano z tej inicjatywy. Pow\u00f3d by\u0142 prosty \u2013 w Tr\u00f3jmie\u015bcie nie brakowa\u0142o ju\u017c miejsc, by cieszy\u0107 si\u0119 X muz\u0105. Sam Gda\u0144sk dysponowa\u0142 imponuj\u0105c\u0105 baz\u0105: dzia\u0142a\u0142o tam dziewi\u0119\u0107 kin pa\u0144stwowych i jedena\u015bcie prywatnych.<\/p>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tku lat 60. w Gda\u0144sku wybudowano kultowe kino \u201eKosmos\u201d<\/strong>. Filmowy boom nie omija\u0142 te\u017c Gdyni, gdzie w tym samym czasie swoje drzwi otworzy\u0142y kina takie jak \u201eWarszawa\u201d, \u201eAtlantica\u201d czy \u201eIskra\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Dynamiczny rozw\u00f3j sieci kin nap\u0119dza\u0142 ca\u0142\u0105 bran\u017c\u0119 i cieszy\u0142 mieszka\u0144c\u00f3w. Zyskali oni znacznie szerszy repertuar, idealny na wiecz\u00f3r po pracy czy weekendowy wypad z rodzin\u0105. Dzi\u0119ki du\u017cej dost\u0119pno\u015bci sal magia kina sta\u0142a si\u0119 rozrywk\u0105 dla ka\u017cdego. Cho\u0107 w latach 60. rodzime produkcje wci\u0105\u017c \u015bwi\u0119ci\u0142y w Tr\u00f3jmie\u015bcie najwi\u0119ksze triumfy<\/strong>, sale p\u0119ka\u0142y w szwach tak\u017ce na filmach z USA. W\u015br\u00f3d najwi\u0119kszych hit\u00f3w znalaz\u0142y si\u0119: \u201eWojna i pok\u00f3j\u201d, \u201ePrzemin\u0119\u0142o z wiatrem\u201d (polska premiera w 1963 r.), \u201eKarmazynowy pirat\u201d oraz western \u201eRio Bravo\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Szczyt popularno\u015bci kinematografii przypad\u0142 na rok 1965.<\/strong> W skali ca\u0142ego kraju zorganizowano wtedy ponad 1,5 miliona seans\u00f3w w salach kinowych. Jednak w kolejnych latach widownia zacz\u0119\u0142a powoli topnie\u0107. Prawdopodobn\u0105 przyczyn\u0105 tego zjawiska by\u0142 dynamiczny rozw\u00f3j telewizji, kt\u00f3ra zacz\u0119\u0142a zatrzymywa\u0107 Polak\u00f3w w domach.<\/p>\n\n\n\n

Czy telewizja wypar\u0142a kino?<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Powojenna odbudowa gda\u0144skiej telewizji nabra\u0142a tempa w 1952 roku. To w\u0142a\u015bnie wtedy wyemitowano pierwszy eksperymentalny program lokalny<\/strong>. Sze\u015b\u0107 lat p\u00f3\u017aniej tr\u00f3jmiejscy telewidzowie mogli podziwia\u0107 wyst\u0119p solistki Zofii Janukowicz-Pob\u0142ockiej i pianistki Elwiry Hodinarovej, reprezentuj\u0105cych Pa\u0144stwow\u0105 Oper\u0119 i Filharmoni\u0119 Ba\u0142tyck\u0105. Z kolei w 1959 roku uroczy\u015bcie otwarto Gda\u0144ski O\u015brodek Telewizyjny.<\/p>\n\n\n\n

Prawdziwa rewolucja w miejscowej stacji nadesz\u0142a jednak w latach 60. Wtedy po raz pierwszy lokalny program trafi\u0142 na og\u00f3lnopolsk\u0105 anten\u0119<\/strong>. Zorganizowano debiutanck\u0105 transmisj\u0119 z Mi\u0119dzynarodowego Festiwalu Piosenki w Sopocie oraz nawi\u0105zano bezpo\u015brednie \u0142\u0105cze z flagowym \u201eDziennikiem Telewizyjnym\u201d. Co ciekawe, przed 1961 rokiem wszystkie materia\u0142y z Tr\u00f3jmiasta przeznaczone do og\u00f3lnopolskich serwis\u00f3w trzeba by\u0142o wysy\u0142a\u0107 samolotem do warszawskiej centrali!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Krokiem milowym dla gda\u0144skiego oddzia\u0142u Telewizji Polskiej by\u0142o uruchomienie w 1962 roku O\u015brodka Nadawczego w Chwaszczynie<\/strong>. W drugiej po\u0142owie dekady przy ulicy Sob\u00f3tki w Gda\u0144sku oddano do u\u017cytku ogromne studio. Dzi\u0119ki niemu lokalni tw\u00f3rcy mogli produkowa\u0107 na miejscu presti\u017cowe spektakle Teatru Telewizji.<\/p>\n\n\n\n

Lata 60. XX wieku to bez w\u0105tpienia wielki prze\u0142om w polskiej kinematografii po mrocznych, powojennych czasach. By\u0142a to zarazem z\u0142ota era tr\u00f3jmiejskiej kultury<\/strong>. Wybrze\u017ce, z jego fascynuj\u0105c\u0105 architektur\u0105 i malowniczymi krajobrazami, sta\u0142o si\u0119 magnesem przyci\u0105gaj\u0105cym najwybitniejszych re\u017cyser\u00f3w z ca\u0142ego kraju.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Po uporaniu si\u0119 ze zniszczeniami pozostawionymi przez II wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105, nadszed\u0142 czas na odbudow\u0119 wa\u017cnego dla mieszka\u0144c\u00f3w Tr\u00f3jmiasta aspektu kulturalnego \u2013 kinematografii. Lata 60. to prawdziwy rozkwit produkcji filmowej na polskim Wybrze\u017cu. Gda\u0144sk, Gdynia i Sopot coraz cz\u0119\u015bciej stawa\u0142y si\u0119 ulubionymi plenerami polskich re\u017cyser\u00f3w. Cho\u0107 wcze\u015bniej mieszka\u0144cy Tr\u00f3jmiasta wybierali g\u0142\u00f3wnie kino radzieckie i rodzime, na […]<\/p>\n","protected":false},"author":397,"featured_media":4434,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[157],"tags":[2392,2386,2013,2070,1085,2388,2385,2389,2384,2391,1931,2390,2261,2387,2004],"moimportance":[32,35],"motype":[163],"moformat":[20],"class_list":{"0":"post-4451","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kino","8":"tag-aktorzy","9":"tag-filmy-3","10":"tag-gdansk-3","11":"tag-gdynia","12":"tag-historia-kina","13":"tag-kina-w-gdansku","14":"tag-kinematografia","15":"tag-kultura-3","16":"tag-lata-60","17":"tag-plan-zdjeciowy","18":"tag-polskie-kino","19":"tag-rezyserzy","20":"tag-sopot-3","21":"tag-telewizja","22":"tag-trojmiasto","23":"moimportance-golovna-novyna","24":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","25":"motype-eternal","26":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4451","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/397"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4451"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4451\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4452,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4451\/revisions\/4452"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4434"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4451"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4451"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4451"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4451"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4451"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4451"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}