{"id":4314,"date":"2025-12-19T15:47:48","date_gmt":"2025-12-19T14:47:48","guid":{"rendered":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/?p=4314"},"modified":"2026-02-16T23:36:27","modified_gmt":"2026-02-16T22:36:27","slug":"historia-gdanskiego-kompozytora-henryka-jablonskiego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/eternal-4314-historia-gdanskiego-kompozytora-henryka-jablonskiego","title":{"rendered":"Historia gda\u0144skiego kompozytora Henryka Jab\u0142o\u0144skiego"},"content":{"rendered":"\n

Muzyka dla jednych jest narz\u0119dziem tw\u00f3rczo\u015bci, dla innych zawodem, a dla niekt\u00f3rych sposobem na odzyskanie wi\u0119zi z domem. W\u0142a\u015bnie tak odczuwa\u0142 j\u0105 rodowity gda\u0144szczanin \u2013 kompozytor Henryk Jab\u0142o\u0144ski. Zapami\u0119tano go jako wszechstronnego muzyka, autora koncert\u00f3w, symfonii i balet\u00f3w. Jednak prawdziw\u0105 popularno\u015b\u0107 przynios\u0142y mu przeboje, kt\u00f3re w epoce PRL-u brzmia\u0142y zewsz\u0105d, o czym opowiada strona gdansk-trend.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

M\u0142ode lata i pocz\u0105tek kariery muzycznej polskiego kompozytora<\/h2>\n\n\n\n
\"\"
Fotografia pochodzi z zasob\u00f3w: https:\/\/gdansk.gedanopedia.pl\/ <\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Henryk Jab\u0142o\u0144ski \u2013 pod tym nazwiskiem kompozytor zdoby\u0142 s\u0142aw\u0119 w swoim kraju, lecz w chwili narodzin nazywa\u0142 si\u0119 zupe\u0142nie inaczej: Helmut Degler. Urodzi\u0142 si\u0119 3 listopada 1915 roku w rodzinie o niemieckich korzeniach w Gda\u0144sku, a nazwisko Henryk Jab\u0142o\u0144ski przyj\u0105\u0142 po wojnie. <\/p>\n\n\n\n

Od najm\u0142odszych lat Henryk dorasta\u0142 w atmosferze mi\u0142o\u015bci do muzyki. Jego rodzice grali na skrzypcach i t\u0119 pasj\u0119 przekazali dzieciom, nic wi\u0119c dziwnego, \u017ce po uko\u0144czeniu szko\u0142y w 1931 roku m\u0142ody Henryk zdecydowa\u0142 si\u0119 na edukacj\u0119 muzyczn\u0105. Pocz\u0105tkowo uczy\u0142 si\u0119 gry na wiolonczeli w Polskim Konserwatorium Muzycznym „Macierz Szkolna”, a nast\u0119pnie studiowa\u0142 kompozycj\u0119 pod kierunkiem Wernera Schramma i Alfreda Paetscha. <\/p>\n\n\n\n

W 1935 roku zacz\u0105\u0142 prac\u0119 w rozg\u0142o\u015bni radiowej Wolnego Miasta Gda\u0144ska, gdzie wyst\u0119powa\u0142 jako wiolonczelista i aran\u017cer muzyki popularnej. Opr\u00f3cz tego Henryk Jab\u0142o\u0144ski gra\u0142 w radiowej orkiestrze kameralnej, kt\u00f3ra mia\u0142a swoj\u0105 siedzib\u0119 na Placu Zimowym. <\/p>\n\n\n\n

Po wybuchu II wojny \u015bwiatowej Henryk pracowa\u0142 w lokalach rozrywkowych Sopotu, znanego jako miejscowo\u015b\u0107 uzdrowiskowa. To w\u0142a\u015bnie tam ch\u0119tnie wypoczywali Niemcy podczas okupacji Tr\u00f3jmiasta. Mimo wojny w Sopocie zawsze by\u0142o wielu ludzi, cho\u0107 z napoj\u00f3w alkoholowych tamtejsze lokale oferowa\u0142y jedynie piwo niskoprocentowe. Orkiestry gra\u0142y jednak w Sopocie nieustannie, dzi\u0119ki czemu Jab\u0142o\u0144ski m\u00f3g\u0142 zarabia\u0107 na \u017cycie. Z pami\u0119tnik\u00f3w muzyka dowiadujemy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c o jego wsp\u00f3\u0142pracy podczas wojny z orkiestr\u0105 rozrywkow\u0105 Travers-Sch\u00f6ner. Kierowali ni\u0105 bracia dyrygenci Walter i Eberhard Sch\u00f6ner, a orkiestra wyst\u0119powa\u0142a przy gda\u0144skiej rozg\u0142o\u015bni radiowej. Solist\u0105 orkiestry by\u0142 skrzypek Mario Travers, kt\u00f3ry przed wojn\u0105 wyst\u0119powa\u0142 na scenach Mediolanu. Repertuar sk\u0142ada\u0142 si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z muzyki tanecznej, aran\u017cacji popularnych melodii operowych oraz znanych utwor\u00f3w klasycznych. W barach Gda\u0144ska i Sopotu popularnymi hitami orkiestry Travers-Sch\u00f6ner by\u0142y utwory \u201eBarcelona\u201d oraz \u201eCzarna Pantera\u201d. <\/p>\n\n\n\n

Henryk pozna\u0142 solist\u0119 orkiestry w jednym z sopockich bar\u00f3w. Gda\u0144ski muzyk <\/a>postanowi\u0142 podarowa\u0107 znajomej dziewczynie piosenk\u0119 \u2013 sam napisa\u0142 melodi\u0119, s\u0142owa i j\u0105 wykona\u0142. Travers by\u0142 \u015bwiadkiem tego wydarzenia i pod wra\u017ceniem talentu Jab\u0142o\u0144skiego poprosi\u0142 go o zgod\u0119 na w\u0142\u0105czenie tej piosenki do repertuaru swojej orkiestry. Henryk si\u0119 zgodzi\u0142, a z czasem sam do\u0142\u0105czy\u0142 do zespo\u0142u, poniewa\u017c inni muzycy byli stopniowo mobilizowani na front i trzeba by\u0142o ich zast\u0105pi\u0107. Henryk Jab\u0142o\u0144ski nie zosta\u0142 powo\u0142any do wojska, gdy\u017c w dzieci\u0144stwie chorowa\u0142 na polio. <\/p>\n\n\n\n

Od drugiej po\u0142owy 1935 roku do 1945 roku Henryk Jab\u0142o\u0144ski napisa\u0142 oko\u0142o 200 kompozycji, ale niestety \u017cadna z nich nie przetrwa\u0142a. Wszystkie prace sp\u0142on\u0119\u0142y podczas radzieckich bombardowa\u0144 Gda\u0144ska w marcu 1945 roku. <\/p>\n\n\n\n

\u017bycie prywatne i zmiana nazwiska<\/h2>\n\n\n\n

Podczas wojny gda\u0144ski kompozytor odnalaz\u0142 swoj\u0105 mi\u0142o\u015b\u0107 i 15 lutego 1945 roku po\u015blubi\u0142 Charlott\u0119 Treder. M\u0142odzi ma\u0142\u017conkowie zamieszkali u rodzic\u00f3w Henryka, jednak miesi\u0105c po \u015blubie na dom rodziny spad\u0142a bomba lotnicza. Ca\u0142e centrum Gda\u0144ska stan\u0119\u0142o w ogniu. <\/p>\n\n\n\n

Charlotte by\u0142a w\u00f3wczas w ci\u0105\u017cy i na szcz\u0119\u015bcie ma\u0142\u017ce\u0144stwu uda\u0142o si\u0119 uratowa\u0107. Henryk wraz z ci\u0119\u017carn\u0105 \u017con\u0105 uciekli ze zrujnowanej ulicy do ko\u015bcio\u0142a Mariackiego, a stamt\u0105d do gda\u0144skiej dzielnicy D\u0142ugie Ogrody (Langgarten), gdzie w piwnicy jednego z dom\u00f3w przeczekali zaj\u0119cie miasta przez wojska radzieckie. <\/p>\n\n\n\n

Jab\u0142o\u0144skim urodzi\u0142o si\u0119 trzech syn\u00f3w, z kt\u00f3rych dw\u00f3ch posz\u0142o w \u015blady utalentowanego ojca. Roman Jab\u0142o\u0144ski \u2013 wybitny polski wiolonczelista i pedagog, oraz Ludwik, kt\u00f3ry przeprowadzi\u0142 si\u0119 do Austrii i zosta\u0142 tam tr\u0119baczem.  <\/p>\n\n\n\n

Po przy\u0142\u0105czeniu Gda\u0144ska do Polski kompozytor odm\u00f3wi\u0142 wyjazdu do Niemiec. Zamiast tego przeszed\u0142 weryfikacj\u0119 obywatelstwa, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na swoje polskie korzenie oraz imi\u0119 i pochodzenie babci, Rozalii Jab\u0142o\u0144skiej. 30 wrze\u015bnia 1948 roku oficjalnie zmieni\u0142 nazwisko na Henryk Hubertus Jab\u0142o\u0144ski, a zmiana ta obj\u0119\u0142a ca\u0142\u0105 jego rodzin\u0119. W pozostaniu w Polsce i unikni\u0119ciu deportacji do Niemiec pomog\u0142y Henrykowi tak\u017ce znajomo\u015bci z polskimi muzykami. O jednym z nich wspomina\u0142 w swoich pami\u0119tnikach \u2013 by\u0142 to Tadeusz Tylewski, za\u0142o\u017cyciel i dyrygent ch\u00f3r\u00f3w \u201eMoniuszko\u201d i \u201eCecylia\u201d oraz tw\u00f3rca Polskiego Towarzystwa Muzycznego w Gda\u0144sku. Muzycy znali si\u0119 jeszcze z czas\u00f3w studi\u00f3w w konserwatorium. <\/p>\n\n\n\n

Praca w powojennym Gda\u0144sku<\/h2>\n\n\n\n

Tu\u017c po zako\u0144czeniu wojny Henryk Jab\u0142o\u0144ski zacz\u0105\u0142 prac\u0119 w Orkiestrze Symfonicznej Filharmonii Ba\u0142tyckiej. Od 1947 roku wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z Orkiestr\u0105 Polskiego Radia pod dyrekcj\u0105 Stefana Rachonia, dla kt\u00f3rej tworzy\u0142 kompozycje rozrywkowe. W latach 1948\u20131953 kompozytor prowadzi\u0142 ch\u00f3r na Politechnice Gda\u0144skiej, a od 1951 do 1954 \u2013 ch\u00f3r Technikum Budowy Okr\u0119t\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

Opr\u00f3cz tego Jab\u0142o\u0144ski nadal wyst\u0119powa\u0142 w barach, restauracjach i innych lokalach rozrywkowych Tr\u00f3jmiasta. W ci\u0105gu swojej kariery napisa\u0142 ponad 400 kompozycji, a niekt\u00f3re z nich sta\u0142y si\u0119 muzyk\u0105 do popularnych polskich film\u00f3w. Do jego najs\u0142ynniejszych piosenek nale\u017c\u0105:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  • „Pierwszy siwy w\u0142os” (s\u0142. Kazimierz Winkler);<\/li>\n\n\n\n
  • „Bezdomne poca\u0142unki” (s\u0142. Jacek Kasprowy);<\/li>\n\n\n\n
  • „Hej, ch\u0142opcy” (s\u0142. Roman Sadowski);<\/li>\n\n\n\n
  • „Nie jestem taka z\u0142a” (s\u0142. Jacek Kasprowy);<\/li>\n\n\n\n
  • „Pucybut z Rio” (s\u0142. Jacek Kasprowy) i wiele innych. <\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n
    \"\"<\/figure>\n\n\n\n

    Henryk Jab\u0142o\u0144ski zmar\u0142 11 pa\u017adziernika 1989 roku, a jego \u017cona Charlotte zmar\u0142a w 2013 roku. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo spoczywa obok siebie na Cmentarzu Srebrzysko. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Muzyka dla jednych jest narz\u0119dziem tw\u00f3rczo\u015bci, dla innych zawodem, a dla niekt\u00f3rych sposobem na odzyskanie wi\u0119zi z domem. W\u0142a\u015bnie tak odczuwa\u0142 j\u0105 rodowity gda\u0144szczanin \u2013 kompozytor Henryk Jab\u0142o\u0144ski. Zapami\u0119tano go jako wszechstronnego muzyka, autora koncert\u00f3w, symfonii i balet\u00f3w. Jednak prawdziw\u0105 popularno\u015b\u0107 przynios\u0142y mu przeboje, kt\u00f3re w epoce PRL-u brzmia\u0142y zewsz\u0105d, o czym opowiada strona gdansk-trend.eu. […]<\/p>\n","protected":false},"author":397,"featured_media":4300,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[158],"tags":[2260,1132,2013,2258,2254,2133,1614,2255,2253,2259,2250,2257,2261,2252,2251],"moimportance":[35],"motype":[163],"moformat":[20],"class_list":{"0":"post-4314","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-muzika","8":"tag-cmentarz-srebrzysko","9":"tag-filharmonia-baltycka","10":"tag-gdansk-3","11":"tag-helmut-degler-4","12":"tag-henryk-jablonski","13":"tag-historia-muzyki","14":"tag-kompozytor","15":"tag-macierz-szkolna","16":"tag-muzyka-filmowa","17":"tag-pierwszy-siwy-wlos","18":"tag-piosenki","19":"tag-prl","20":"tag-sopot-3","21":"tag-tadeusz-tylewski","22":"tag-wolne-miasto-gdansk","23":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","24":"motype-eternal","25":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4314","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/397"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4314"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4314\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4414,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4314\/revisions\/4414"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4300"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4314"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4314"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4314"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4314"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4314"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/gdansk-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4314"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}